Artykuły

Saddam Husajn staje przed sądem za ludobójstwo na Kurdach

BBC News, Reuters, Irish Examiner

21 sierpnia rozpoczął się kolejny proces Saddama Husajna, w którym były prezydent Iraku jest oskarżony o zbrodnie przeciw ludzkości oraz ludobójstwo. Chodzi o przeprowadzoną przez Saddama i jego ludzi kampanię Anfal (arab. „łupy wojenne”) wymierzoną przeciwko Kurdom w latach osiemdziesiątych XX wieku.
Husajnowi oraz sześciu jego byłym współpracownikom postawiono zarzuty zabójstwa 182 tysięcy Kurdów. Na ławie oskarżonych w Zielonej Strefie w Bagdadzie zasiadł także kuzyn Saddama Ali Hassan Al-Majid, który zyskał sobie przydomek „Chemicznego Alego” w związku z atakami chemicznymi na wioski kurdyjskie.
Iracki dyktator odmówił ustosunkowania się do zarzutów i po raz kolejny kwestionował autorytet sądu, jako stworzonego przez siły okupacyjne. Nie chciał podać swojego nazwiska oraz podkreślał, iż nadal jest prezydentem Iraku oraz naczelnym dowódcą sił zbrojnych. Z kamienną twarzą wysłuchał mowy prokuratora opisującej masowe morderstwa, likwidacje wiosek, użycie trującego gazu.
Oskarżonym grozi kara śmierci. Oczekują oni także na rozstrzygnięcie wcześniejszego procesu, dotyczącego zabójstwa 146 szyitów z wioski Dudżail w odwecie za zamach na Husajna. Wyrok ma zapaść 16 października.
Tymczasem iraccy Kurdowie uważnie przyglądają się procesowi, niecierpliwie czekając na sprawiedliwość. Nie mają wątpliwości, że Husajn zasługuje na najwyższy wymiar kary. Podczas procesu sąd ma wysłuchać zeznań świadków, którzy przeżyli ataki.
Obrona zamierza przedstawić kampanię Anfal jako uzasadnioną operację wojskową wymierzoną przeciwko kurdyjskim powstańcom, którzy sprzymierzeni z Iranem, wystąpili przeciwko Bagdadowi. Prawnicy Husajna przedstawią argument, iż atak nie był kierowany w cywilów, a w uzbrojone bojówki kurdyjskie.
Oskarżenie prezentuje zupełnie odmienny obraz. Główny prokurator Munqith al-Faroon powiedział w sądzie „Trudno pojąć takie barbarzyństwo. Ludzie starsi, kobiety i dzieci byli wywożeni do obozów, nie dlatego, że popełnili przestępstwo, ale dlatego, że byli Kurdami”.
Podnoszą się głosy krytykujące przebieg i rzetelność pierwszego procesu Saddama. Nowojorski Human Rights Watch opublikował oświadczenie, w którym stwierdza, iż sędziowie i prawnicy Irackiego Trybunału nie są odpowiednio przygotowani, by w sposób sprawiedliwy i zgodny z procedurami przeprowadzić rozprawę o ludobójstwo. Organizacja wzywa do poprawy stopnia profesjonalizmu, jeśli drugi proces ma przynieść sprawiedliwy wynik.
Oskarżeni i zarzuty:

- Saddam Husajn – ludobójstwo, zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości;
- Ali Hassan al-Majid, były przywódca partii Baas w Iraku północnym - ludobójstwo, zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości;
- Sultan Hashim Ahmed, były minister obrony - zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości;
- Saber Abdul Aziz, były szef wywiadu - zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości;
- Hussein Rashid al-Tikriti, były szef Gwardii Republikańskiej - zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości;
- Taher Muhammad al-Ani, były gubernator prowincji Niniwa - zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości;
- Farhan al-Jibouri, były dowódca wojskowy - zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości.

(AB)